Een interview van Pascal Dendooven, De Standaard, met Bruno Tuybens over exuberante bonussen, deugdelijk bestuur en 5 jaar politiek. 

Het idee om de bonus van Jean-Luc Dehaene te laten wegbelasten, is de jongste weken bij Bruno Tuybens, kamerlid voor sp.a en burgemeester van Zwalm, nadrukkelijker gegroeid. Oud-premier Dehaene is één van de zwaargewichten in de raad van bestuur van biergigant AB-InBev en geniet daar van een royale variabele vergoeding. Als de waarde van AB-InBev op de beurs stijgt, stijgt onmiddellijk de waarde van Dehaene zijn bierbonus (die bestaat uit aandelenopties, een recht om aandelen te kopen tegen een vooraf bepaalde prijs). Waarom haalt u nog maar eens uw strijdros boven, de bierbonus van Dehaene?

'De afgelopen twee weken is de koers van het aandeel AB-InBev met 2,5 euro gestegen. Dat betekent dat Dehaene zijn variabele bonus met circa 300.000 euro in waarde is gestegen tot 3 miljoen euro. Dit illustreert welk aanstootgevend mechanisme aan het werk is.'

Benijdt u hem om het geld misschien?

'De bonus druist in tegen de principes van deugdelijk bestuur, de aanbevelingen van de Europese Commissie en tegen de resolutie van het Europees Parlement over de beloning van bestuurders van beursgenoteerde bedrijven. Dehaene heeft als Europees parlementslid nota bene zelf op 7 juli 2010 de Europese resolutie goedgekeurd die stelt dat niet-uitvoerende bestuurders enkel een vaste vergoeding mogen krijgen en geen prestatiegebonden vergoeding. Zijn naam staat mee op het document, maar ondertussen houdt hij wel vast aan zijn eigen variabele miljoenenbonus.'

U dient ook twee wetsvoorstellen in?

'Ik heb er twee ingeleid om situaties zoals bij Dehaene - toestanden die ook de Europese Commissie en de Belgische code inzake deugdelijk bestuur willen uitsluiten - te vermijden. In de tweede plaats pleit ik voor een punitieve belasting van 95% op het financieel voordeel. Ik vind dit nog matig. Op een pakket van 3 miljoen euro betekent dit dat Dehaene toch nog netto 150.000 euro overhoudt, terwijl niemand vindt dat hij daar recht op heeft. In feite zou de belasting 99% moeten zijn.'

De Belgische code inzake deugdelijk bestuur, die door de regering is aangenomen, laat toe dat men afwijkt. Dat staat bekend als 'pas toe of leg uit-principe'?

'De filosofie achter dit principe is dat men rekening houdt met het specifieke karakter van startende en/of familiale bedrijven. AB-InBev is een multinational en valt helemaal niet onder die uitzondering. Trouwens, de uitleg die ze eraan geven is vrij belachelijk. Het vele geld zou geen invloed hebben op het denken en handelen van de bestuurders. Wat mij vooral schokt, is dat Dehaene zich ervan af maakt met 'geen commentaar'. Ik roep ook de vakbonden op dit niet te aanvaarden. Het is een les inzake de waarde van aanbevelingen en codes: dat werkt niet. Dehaene verpersoonlijkt voor mij het failliet van vrijwillige codes.'

U draait nu exact vijf jaar mee in de politiek. Hoe hebt u het ervaren tot nu toe?

'Ik was 43 toen ik eraan begon en was nog nooit politiek actief geweest waardoor ik een politiek kader miste. Daardoor had ik het in het begin niet gemakkelijk. Mijn allereerste politieke stappen waren als staatssecretaris van Overheidsbedrijven, terwijl voor vele anderen het normale patroon een meer traag opgaande lijn is. Ik ben meteen in de regering kunnen stappen. Johan Vande Lanotte, destijds voorzitter van de sp.a, kwam mij halen wegens mijn engagement bij Amnesty International en mijn bedrijfservaring.'

Toch had men wellicht meer van u verwacht? De basis van uw activiteiten in het parlement lijkt vrij smal?

'Sommigen zeggen dat ik als oud-bankier (Tuybens heeft nog bij KBC gewerkt, red.) me bij de financiële crisis had moeten bemoeien met de banken. Als oud-bankier is dat niet evident, dan ben je al snel een nestbevuiler. Ik heb trouwens buiten het parlement drukke activiteiten als burgemeester van Zwalm. Ik ben daar als lijstduwer verkozen en kon niet anders dan de functie op te nemen. Ik heb daar een bestuurlijke puinhoop aangetroffen en de zaken grondig aangepakt. Men heeft me in de Kamer, hoop ik, leren kennen als iemand die met een zekere koppigheid bepaalde dossiers verdedigt zoals de vervrouwelijking, correct bestuur en mensenrechten.'