Benoemingscultuur vast in bunkervisie Afdrukken E-mail
01/02/2012

Kamerlid Bruno Tuybens ziet met lede ogen aan hoe de benoemingstrein van de regering- Di Rupo op strikt partijpolitieke sporen op gang wordt getrokken.

Bij het aantreden van de regering-Di Rupo was bekend dat het kabinet snel zou overgaan tot een belangrijke benoemingsoperatie in de ambtenarij en bij de overheidsbedrijven. Dat komt omdat tijdens de lange periode van lopende zaken heel wat noodzakelijke benoemingen niet konden gebeuren.

Maar wat hij vaststelt, stuit Bruno Tuybens (SP.A) toch tegen de borst. Tuybens, in de Kamer algemeen erkend als de specialist deugdelijk bestuur, is sceptisch over de benoemingscultuur die uitgaat van het nieuwe kabinet. 'De regering blijft vastzitten in een bunkervisie, in het vaste denkpatroon van klassieke politieke benoemingen', aldus Tuybens. 'Dat wordt almaar ingewikkelder: deze regering telt al zes partijen, drie politieke families, uit twee communautaire groepen. Men wil met al die evenwichten rekening houden, en alles aan alles koppelen in één grote operatie.'

Dergelijke 'benoemingscarrousels' zijn inherent aan de Belgische politiek, ongeacht welke partijen in de regering zitten. Tuybens erkent graag dat talloze administraties en overheidsbedrijven ook via dit systeem 'werkelijk schitterende bestuurders' hebben gekregen. Maar ten gronde pleit hij voor een andere aanpak. 'Van privébedrijven eisen we de aanwezigheid van een aantal onafhankelijke bestuurders. De overheid moet dat principe ook zelf toepassen. Onafhankelijke bestuurders zorgen namelijk voor betere beslissingen. Onderzoek leert dat hoe diverser een groep beslissers is, hoe groter de kans dat de beslissingen breed gedragen zijn en een langetermijnfocus hebben. Bij de Belgische overheid breken onafhankelijke bestuurders met de vaste reflexen van de traditionele partijpolitieke bestuurders. En niet te vergeten: de belangen van het personeel en de klanten, die tot nog toe sterk onderbelicht bleven, verdienen het ook vertegenwoordigd te worden in de raad van bestuur, gelijkwaardig aan die van de aandeelhouders.'

Tuybens verwijst graag naar een 'eigen' prestatie. Toen hij staatssecretaris was, kwam in 2006 de nieuwe Federale Participatie- en Investeringsmaatschappij (FPIM) tot stand. Tuybens vocht en kreeg twee 'onafhankelijke' bestuurders op twaalf. Ze mochten geen politieke banden hebben, ze werden via gewone jobadvertenties gezocht, en hun selectie werd toevertrouwd aan een onafhankelijke jury. Zes jaar later erkent men bij de FPIM dat die operatie geslaagd is.

Tuybens vindt wel wat gehoor bij de regering, maar (nog) niet veel steun. De regering argumenteert dat de benoemingen er komen op voorstel van headhunter Egon Zehnder. Tuybens: 'Dat garandeert toch geen echte "onafhankelijkheid"? Elke meerderheidspartij mocht aan Egon Zehnder haar "voorkeuren" laten weten. Vervolgens zie ik dat sommige vicepremiers hardnekkig aan dat lijstje vasthouden.'

En hoe dan ook blijft het een bijzonder moeilijke operatie. Elio Di Rupo heeft zijn vicepremiers al op een avondlijk maal uitgenodigd om de knopen door te hakken voor de belangrijkste benoemingen. De bijeenkomst eindigde zonder akkoord. Tuybens: 'Nog een indicatie dat het klassieke systeem van politieke evenwichten en afspraken zijn beste tijd heeft gekend.'

 

Walter Pauli in Knack, 1 februari 2012

© 2012 Roularta Media Group

 
< Vorige   Volgende >
 Focus  

Balans incident-Coene


 02.05.2012

We blijven het op veel vlakken met z'n allen eens: lekken uit een besloten zitting van het parlement kan niet. Indien ik aan deze zitting had deelgenomen, moest de pers mij alvast niet naar een bevestiging van het lek vragen. Deze dunne koord is niet aan mij besteed, aan anderen wel blijkbaar. Dat heb ik als eerste duidelijk gemaakt in de Kamer, met instemming van alle partijen.
Dat gouverneur Coene afgelopen maandag zo nodig een persontmoeting diende te organiseren om de puntjes op de i te plaatsen, is zijn recht. Zelfs tijdens de beursopening; de notering van Dexia Holding staat vandaag zo laag - als de aandelenkoers met twee eurocent beweegt, stijgt of daalt de notering met ruim 11% ... - dat het mogelijke effect verwaarloosbaar zou zijn geweest.
Er werd de heer Coene gevraagd of hij het parlement misbruikt heeft (schrijvende pers, koester de nuance, ik heb alvast enkel het woord ‘gebruikt' uitgesproken, niet ‘misbruikt'. En neen, ik vit niet, er is wel degelijk een verschil.) en daar antwoordde hij ‘geenszins' op. Het woord ‘hoogdringendheid' zou hij in de commissie niet in de mond hebben genomen, maar anderzijds vindt de gouverneur dat een kapitaalverhoging onafwendbaar is en liever vroeger dan later. Is hier ook een nuance te koesteren?
De bevolking heeft recht op de stand van zaken in dit dossier. Transparantie neemt onrust weg als je kortetermijneffecten minder laat wegen. We dragen met z'n allen Dexia Holding nog minstens een halve generatie mee, en hopelijk komt er terug rust in de markt om de eindfactuur niet te fel te laten oplopen.
Ik heb alvast niet de intentie gehad in de uitoefening van mijn controletaak als parlementslid de heer Coene te ‘gebruiken' of ‘misbruiken'. Iedereen dient zich naar mijn oordeel best aan zijn of haar rol en functie te houden, het is al ingewikkeld genoeg. Een gouverneur van de Nationale Bank dient onrust weg te nemen bij bevolking en financiële markten. Zijn functie is de laatste om golven te veroorzaken en de eerste om golven te breken. Voor een ex-politicus is dit misschien moeilijk, maar niet onmogelijk om pas zichtbaarheid voor zichzelf te creëren als het echt belangrijk of hard nodig is. Vraag is of dat afgelopen maandag zo was. Alleszins is de heer Coene verstandig genoeg om niet zo naïef te zijn.
Ook dit nog: als de Financiënminister, met dit alles in het achterhoofd, in de plenaire Kamer van Volksvertegenwoordigers verklaart dat er geen aanvraag voor kapitaalverhoging is ingediend, zal dat ongetwijfeld de waarheid zijn, maar een nuance was hier toch ook op zijn plaats. ‘Aanval is de beste verdediging', moet de Minister gedacht hebben en een individueel Kamerlid werd geviseerd en genoemd. Het lijkt me beter dat de Minister deze tactiek niet langer toepast. Het doet zijn geloofwaardigheid geen goed. Hij is er ook niet goed in, hij heeft andere kwaliteiten.

 
 
Home
Biografie
Parlement
Zwalm
Regio
Ondernemingen
Mensenrechten
Staatssecretaris '05-'07
Foto's
Links
Nieuwsbrief
Contact